Komunikacja eko

Co już wiesz?

• działania proekologiczne pomagają zmniejszyć negatywny wpływ podróży na środowisko, dlatego warto je podejmować;
• “eko” to nie tylko dbałość o przyrodę, ale nierzadko również ekonomiczne decyzje (oszczędność zasobów materialnych, w tym finansowych);
• komunikacja online jest ważnym źródłem wiedzy dla Twoich gości, a skuteczność przekazu może w dużej mierze weryfikować decyzje pobytowe.

Czego dowiesz się z tego artykułu?

• dlaczego warto mówić o Twoim zaangażowaniu eko;
• jak o tym mówić;
• jak stworzyć grafikę o Twoich działaniach proekologicznych.

Szczęśliwie mamy już za sobą czasy, gdy masowo można było raczyć gości romantycznymi frazesami w stylu “nasz obiekt jest wyjątkowy”, “tu znajdziesz najpyszniejsze, ekologiczne jedzenie” lub “Nasza szeroka oferta z pewnością zadowoli nawet najbardziej wymagających Gości”, itp. Teraz decydują się na to tylko ci gospodarze, którzy nie zauważyli, że czasy się zmieniły. Po pierwsze, goście słyszeli to przez ostatnie 30 lat i puszczają takie hasła mimo ucha, po drugie  - ponieważ większa większość nadal się w ten sposób reklamuje, uparcie nie wyróżniając swojej oferty na tle innych i w końcu po trzecie - gość oczekuje dowodów na to, że spełniasz swoje obietnice, i chętnie zobaczy konkretne przykłady obiecywanych korzyści. I to właśnie ta rosnąca świadomość gości sprawia, że nie możemy rzucać słów na wiatr.

Sprawa komplikuje się dodatkowo, gdy w swojej działalności podejmujesz działania mające złagodzić negatywny wpływ turystyki na środowisko. Tu wszystkim zapala się czerwone światełko i wyją syreny. Współczesny konsument posiada o wiele wyższą świadomość ekologiczną niż kiedyś i na hasła typu “eko”, “bio”, “zielone”, “organiczne” reaguje w najlepszym razie pewnym dystansem, w gorszym - fanaberyjną niechęcią i uprzedzeniem do niespełnionych obietnic, ewentualnie spluwa za lewe ramię ze wstrętem. Dlatego trzeba się tu trochę przyłożyć.

W dobie wirujących w przestrzeni internetowej zarzutów o ekościemę (więcej o ekościemie możecie przeczytać np. tu https://wlaczoszczedzanie.pl/greenwashing-ekosciema-czyli-zielone-klamstwo/), przemyślane komunikaty o działaniach proekologicznych są na wagę złota i mogą Ci pomóc w wyróżnieniu się na tle innych, syntetycznie malowanych na zielono ofert.

Dlaczego komunikowanie Twojego zaangażowania eko jest ważne?

Możesz się teraz zastanawiać, czy warto przyznawać się do starań na rzecz przyrody. Śpieszymy z odpowiedzią - zdecydowanie tak, m.in. dlatego, że w ten sposób:

1. Ułatwiasz proces decyzyjny świadomym podróżnikom

A jest ich coraz więcej i często właśnie ekologia jest tym, co zdecyduje o wyborze Twojego miejsca. Dlatego spraw, żeby informacja o Twoim zaangażowaniu w działania na rzecz odpowiedzialnego podróżowania była widoczna dla potencjalnych gości (na stronie internetowej, w mediach społecznościowych oraz serwisach rezerwacyjnych). Dzięki temu łatwiej będzie Cię namierzyć świadomym podróżnikom.

UWAGA: Zwróć uwagę, by informacje o podjętych działaniach proekologicznych oraz wymaganiach w stosunku do gości były jasno i przyjaźnie sformułowane. Tym, co odróżni Cię od podobnych inicjatyw i zmniejszy ryzyko zarzutu o ekościemę będzie:

• w miarę możliwości unikanie ogólnikowych sformułowań, typu “ekologiczne jedzenie”, “sadzimy drzewa”, “sortujemy śmieci”, itp.
• używanie możliwie precyzyjnych opisów podjętych działań oraz operowanie konkretnymi liczbami i przykładami z Twojej działalności, np. “Zamontowanie 200-litrowego zbiornika na deszczówkę, którą wykorzystujemy głównie do podlewania naszego ogrodu, zmniejszyło w zeszłym miesiącu zużycie wody z sieci wodociągowej o prawie 30% w stosunku do wcześniejszego zużycia”.

2. Poinformowani o Twoich staraniach goście, mogą chętniej zaangażować się w Twoje działania eko

Z naszych obserwacji wynika, że świadomość ekologiczna gości preferujących slow travel jest o wiele wyższa niż przeciętnego turysty. Dlatego jeśli poinformujesz odwiedzających o swoich działaniach eko i pokażesz im, jak mogą Cię w tych staraniach wesprzeć, pewnie wielu z nich zechce Ci ułatwić ten proces i włączyć się przynajmniej częściowo w ochronę zasobów przyrodniczych. Są z tego same plusy! Nie dość, że pomagasz środowisku i dbasz o przetrwanie tego, co kochasz, ale i niesiesz światełko dalej.  Twoi goście pewnie będą chcieli pochwalić się swoim zaangażowaniem przed znajomymi, m.in. w mediach społecznościowych. Warto ich do tego zachęcać i im to ułatwiać, bo to podkreślanie wagi przyrody w naszym życiu, a przy okazji - dodatkowy sposób promocji dla Twojego miejsca.

3. Możesz zainspirować innych do odpowiedzialnej postawy i zasygnalizować potrzebę zmian w dotychczasowej ofercie turystycznej regionu

Wyjaśnienie swojej internetowej społeczności, co dla Ciebie oznacza zrównoważony rozwój, jaką masz misję oraz cele krótko- i długoterminowe, to nie tylko doskonały sposób na zbudowanie zaufania podróżnych, ale także zwrócenie uwagi na problemy związane z uprawianiem turystyki i konieczność podjęcia działań kompensujących negatywne skutki podróży. Za Tobą może podążyć kolejny przedsiębiorca, jakiś działacz samorządowy dostrzeże w tym kierunek rozwoju lokalnych inicjatyw, a badacze trendów zauważą coraz wyraźniej rysującą się potrzebę zmian.

Jak komunikować działania eko?

Skoro już znasz korzyści otwartej komunikacji, przygotowaliśmy niezły bonus. Mamy dla Ciebie zasobny arsenał porad o tym, jak komunikować działania eko:

1. Tworząc komunikaty, staraj się, aby Twoje wskazówki były krótkie, jasne i możliwie precyzyjne. Ogólnikowe i już raczej osłuchane hasła w stylu “Oszczędzaj wodę i uratuj środowisko” w obecnej chwili szorują brzuszkiem po dnie banału, bardziej męcząc niż skłaniając do działania. Nie musisz specjalnie wyciskać synaps -  naszym zdaniem doprecyzowanie komunikatu prawdopodobnie zrobi większość roboty.

Przykład:

Zamiast “Oszczędzaj wodę i uratuj planetę” (brrr!) spróbuj czegoś w stylu “Myjąc zęby przy otwartym kranie, zużywasz średnio 6l wody, myjąc je przy kranie zamkniętym - ok. 1 litr. Korzystając z kubka, możesz zmniejszyć zużycie do ok. 200 ml. Niezła oszczędność wody, co nie? Swój kubek znajdziesz na półce z kosmetykami.”

2. Nie wysyłaj swoich gości na tzw. guit trip i unikaj ekoterroryzmu. Staraj się używać pozytywnego języka, pokazując dobre strony działań przyjaznych środowisku.

Przykład:

• "Jeśli uda Ci się skrócić prysznic do 5 minut, oszczędzisz ok. 30 l wody. To wystarczająco dużo, by podlać 1/3 naszego ziołowego ogródka".

3. Graj statystykami i obrazowymi porównaniami. Serwis Ecobnb podpowiada: informacja o tym, że daną praktykę podejmuje większość gości, jest bardziej skutecznym przekazem.

Przykład:

•  “67% naszych zeszłorocznych gości wolało pić wodę kranową zamiast wody butelkowanej."
• “73% gości w ostatnim półroczu chętnie korzystało z butelek na wodę oraz pojemników na żywność wielokrotnego użytku, które oferujemy naszym gościom, aby ograniczyć produkcję odpadów oraz marnowanie żywności.”

4. Nawiąż do domowych nawyków gości, zestawiając działania proekologiczne z rutynowym zachowaniem w domu.

Przykład:

•  "Poczuj się jak u siebie w domu i używaj jednego ręcznika przez kilka dni."
•  "Wychodząc z łazienki, zgaś światło - tak, jak to pewnie robisz w domu:)".

5. A może wciągnij swoich gości w konkurs, wyzwanie lub jakąś formę grywalizacji?

Może zaproponuj konkurs, np. goście, którzy zejdą z produkcją śmieci do mniej niż 1 kg/dzień pobytu, wezmą udział w losowaniu darmowego noclegu dla dwóch osób w Twoim obiekcie? Być może sama komunikacja w formie wyzwania pomoże zmobilizować Twoich gości.

Przykład:

• “ Rzucamy Ci wyzwanie: czy dasz radę wziąć prysznic w mniej niż 5 minut?”

6. Z autopsji wiemy, że używanie statystyk i przykładów oderwanych od naszej rzeczywistości i otoczenia nie zapada szczególnie w pamięć.

Z tego powodu warto prowadzić przynajmniej bardzo uproszczone statystyki w zakresie np. zużycia prądu każdego miesiąca, liczby kilogramów odpadów z plastiku, itp. Dzięki temu nie tylko będziesz mógł/(a) widzieć swój postęp, ale wykorzystasz te liczby do pokazania skutków tych starań swoim gościom. To także dobry materiał do edukacji ekologicznej. Takie “spersonalizowane” statystyki, pokazujące przełożenie na konkretne obszary/elementy obiektu, to szansa na o wiele lepsze zrozumienie przez gości omawianego zagadnienia, niż odwołanie się do ogólnych, nic nie mówiących komunikatów i liczb.

Przykład:

• "W zeszłym miesiącu zmniejszyliśmy zużycie wody do x litrów - to x % mniej, niż zużywaliśmy np. rok temu".

Pamiętaj o rzetelności prowadzonych obserwacji - stosując zbyt duże uproszczenia lub skróty możesz wydać się zbyt "hurraoptymistyczny" i stracisz wiarygodność przekazu.

7. Troskliwie dobieraj słownictwo, abyś nie tracił/a na wiarygodności lub wręcz uniknął/uniknęła oskarżenia o greenwashing. Terminy związane z działaniami na rzecz ochrony środowiska powinny być stosowane konsekwentnie i zgodnie z zakresem znaczeniowym. 

Przykładowo, odróżnia się certyfikowane produkty ekologiczne od produktów naturalnych, wyprodukowanych bez chemii, ale nie posiadających ekocertyfikacji, itp. 

Dobrą praktyką jest także unikanie używania niejasnych określeń. Wiemy, że “eko” to słowo obecnie bardzo sexy, ale jeśli coś jest faktycznie "ekologiczne", należy wyjaśnić, w jaki sposób dany produkt lub działanie poprawia stan środowiska lub zmniejsza nań negatywny wpływ. Oprócz potwierdzenia, że nie manipulujesz modnymi słówkami, takie wyjaśnienie pokazuje Twoim obserwatorom, że wskazane działanie jest ważne dla ochrony środowiska (jest to więc element edukacji ekologicznej).

8. Global Sustainable Tourism Council, czyli Światowa Rada Turystyki Zrównoważonej podkreśla, że ważnym działaniem w budowaniu wizerunku obiektu eko jest wykorzystywanie materiałów (np. zdjęć) z faktycznych, zrealizowanych przez Ciebie działań. Nie wpadnij więc przypadkiem na pomysł użycia fotografii z darmowych baz zdjęciowych do chwalenia się swoimi dokonaniami, bo możesz wyrządzić kuku swojej wiarygodności i wizerunkowi. Niech autentyczność będzie Twoim USP (ang. Unique Selling Proposition) - tym, co odróżnia Twoją ofertę od innych, świecąc przykładem tak mocno, że będziesz widoczny/(a) nawet z kosmosu.

9. Poproś gości o pomoc w zmniejszaniu ilości produkowanych odpadów i staraniach w redukcji śladu środowiskowego. Niektóre proekologiczne obiekty, jak np. w Chumbe Island Coral Park (Zanzibar) używają na terenie obiektu oraz w samych ekodomkach pisemnych informacji skierowanych do przyjezdnych (w formie naklejek i wywieszek) przypominających o proekologicznej polityce obiektu. 

Możesz w nich zawierać zarówno prośby i oczekiwania w stosunku do gości (np. „Dziękujemy za zgaszenie światła, gdy go nie używasz”), ale także komunikować swoje zaangażowanie w ochronę środowiska/wsparcie lokalnych inicjatyw (np. “To mydełko wykonano wyłącznie z neutralnych dla środowiska składników, a dochód z jego zakupu w całości finansuje działalność organizacji X, wzmacniającej pozycję społeczną i ekonomiczną miejscowych kobiet. Więcej o działalności X przeczytasz na www…..”).

Jeśli nie chcesz mocno ingerować w wystrój wnętrza przez zamieszczanie na ścianach pisemnych komunikatów, poszukaj inspiracji np. w innych obiektach, które zdołały wtopić przekaz w docelowy styl wnętrza, np. Lafamily Villas na Teneryfie.

Fot. 1. Komunikacja eko w Lafamily Villas https://www.instagram.com/p/CC8E2wTAYQ2/


Fot. 2. Komunikacja eko w Lafamily Villas https://www.instagram.com/p/CC8E2wTAYQ2/

Wskaż przyjezdnym, jak mogą Ci pomóc w dążeniach do zmniejszenia negatywnego wpływu na środowisko. Pokaż im, gdzie i jak sortowane są śmieci, gdzie mogą znaleźć bawełnianą torbę na zakupy i pojemniki na żywność do zabierania na wycieczki, itp.

10. Koniecznie aktualizuj na bieżąco informacje o przedsiębiorstwie - zarówno na stronie internetowej oraz w używanych mediach. Jeśli na pytanie “Kiedy ostatnio podjąłeś jakąś inicjatywę na rzecz środowiska?” odpowiadasz “W czwartek minie pół roku… odkąd przestałem/(am) liczyć” to prawdopodobnie najwyższa pora, by zerwać wirtualną pajęczynę i wrzucić trochę nowości, które wskrzeszą internetową publikę. 

Jak stworzyć grafikę pokazującą wyniki Twoich działań proekologicznych?

Została nam jeszcze jedna kardynalna kwestia - tworzenie grafik i komunikatów opartych NA TWOICH działaniach, danych i statystykach. Od czego zacząć?

1. Pierwszym krokiem jest określenie Twojego punktu wyjściowego, czyli pozyskanie informacji przynajmniej w jednym z określonych obszarów:

• ile zasobów (wody, energii elektrycznej, grzewczej, gazu, opału, paliwa, itp.) zużywasz w określonej jednostce czasu, np. miesiącu, kwartale, w ciągu roku?
• ile odpadów generuje Twoja działalność (najlepiej w poszczególnych kategoriach, czyli plastik, szkło, papier, zmieszane, bio, odpady elektryczne, itp.) w określonej jednostce czasu, np. miesiącu, kwartale, w ciągu roku? 

Proponujemy eksperyment - przez tydzień w sezonie niskim i wysokim prowadź rejestr, ile kilogramów śmieci (z podziałem na poszczególne rodzaje odpadów) produkuje się w Twoim obiekcie? Uzyskany wynik możesz przedstawić jako szacunkową miesięczną produkcję odpadów (po pomnożeniu wyników siedmiodniowego pomiaru przez 30 dni) - w wersji dla sezonu wysokiego i niskiego (jeśli w swojej działalności dostrzegasz wyraźną sezonowość). 

• jakiej klasy energetycznej są sprzęty elektryczne w Twoim gospodarstwie? Informacje o ilości energii zużywanej przez dane urządzenie można znaleźć w Internecie lub na tabliczce znamionowej urządzenia. Sprawdź też klasę efektywności energetycznej swoich żarówek oraz określ, jaki procent z nich posiada co najmniej klasę energetyczną A.
• jakie zużycie wody generują Twoje krany, słuchawki prysznicowe, spłuczki toaletowe, system podlewania ogrodu, pralka, zmywarka, balia lub basen? Informacje możesz znaleźć np. w instrukcji obsługi lub na stronie producenta.
• czy posiadasz rozwiązania pomagające oszczędzać wodę w gospodarstwie, np. perlatory z ogranicznikiem przepływu wody, system nawadniania roślin w ogrodzie, itp.?
• jakie inne rozwiązania proekologiczne podejmujesz w swoim obiekcie, a ich zasobooszczędność możesz przedstawić liczbowo?

Inspiracja: zajrzyj na stronę Siedliska Letnia Kuchnia https://letniakuchnia.com/filozofia/ i zwróć uwagę na grafikę przedstawiającą starania gospodarzy w kierunku eko.

Fot. 3. Siedlisko Letnia Kuchnia - grafika przedstawiająca część starań gospodarzy w zakresie działań proekologicznych.

Jeśli znasz już zakres swojego obecnego zużywania zasobów, możesz przystąpić do analizy sytuacji i tworzenia porównań. Jeśli w wybranym obszarze stosujesz sprzęt/rozwiązanie obecnie najbardziej zasobooszczędne, możesz stworzyć komunikat o tym, ile (oraz jakich konkretnie) zasobów oszczędasz w porównaniu do tego samego standardowego sprzętu/rozwiązania. 

Przykład:

Zmieniłeś ostatnio słuchawki prysznicowe na takie, które mają wbudowany ogranicznik przepływu wody i perlator, z maksymalnym przepływem 6l/min? Czemu by nie zacząć obliczeń od tego punktu? 

Twoje poprzednie słuchawki prysznicowe zużywały 12l/min, obecne - 6l/min.

A więc:

• dzięki temu rozwiązaniu zmniejszyłeś potencjalne zużycie wody w czasie brania prysznica o 50%,
• pięciominutowy prysznic z nową słuchawką to zużycie ok. 30l wody, nie zaś 60l (tyle zużywał poprzedni model Twoich słuchawek),
• każdorazowy prysznic oznacza zatem o połowę mniejsze niż dotychczas zużycie wody. W przypadku prysznica 5-minutowego to oszczędność rzędu 30l.

Tu można wykorzystać obrazowe porównania, które jak najlepiej będą mogły przemówić do wyobraźni Twoich gości. Ponieważ sam/(a) najlepiej potrafisz scharakteryzować grupę swoich gości i w komunikacji z nimi stosujesz określoną narrację, zastanów się, czy lepiej przemówią do nich rzeczowe fakty, porównania w zakresie konkretnej branży/obszaru lub może postawisz na element humorystyczny. 

Przykładowo, porównania mogą odwoływać się do analogicznych sprzętów łazienkowych, np. “30l wody to tyle co np. 5 spuszczeń wody w nowoczesnej toalecie (spust 6l)”, bardziej przyziemne, np. “30l wody to tyle co 6 pięciolitrowych baniaków z wodą lub 15 dwulitrowych dzbanków z herbatą”, lub jeśli ktoś woli detaliczne porównanie - “30l wody to ekwiwalent dziesięciu sześciopaków piwa w puszce”.

Jeśli jesteś na wybranym etapie drogi ku bardziej przyjaznym środowisku rozwiązaniom, również zachęcamy do regularnego raportowania drobnych sukcesów - pod warunkiem, że narracja będzie jasno wskazywać, że to dopiero etap w Twoich przedsięwzięciach, nie zaś finał pozwalający Ci przywdziać koronę oraz dożywotni tytuł ekomistrza. Zalecana ostrożność pomoże uchronić Cię przed falami zbędnej krytyki sceptycznych konsumentów. 

Jednocześnie jesteśmy przekonani, że wśród Twojego audytorium znajdzie się przynajmniej grupka obserwujących, ktorzy będą Ci chętnie kibicować w drodze do eko, a nawet sami podsuną kilka ciekawych inspiracji. 

Gdzie tworzyć darmowe grafiki?

• jeśli preferujesz prostą formę, możesz spokojnie wykorzystać np. narzędzia programu MS Word,
• do tworzenia bardziej wymyślnych projektów warto skorzystać z narzędzi typu Canva lub Piktochart.

Żeby ułatwić Ci pierwsze kroki, przygotowaliśmy kilka szablonów z proponowanymi komunikatami, w których możesz uzupełnić właściwe Twojej działalności liczby, lub wykorzystać szablon do stworzenia własnego komunikatu. 

Pamiętaj, że niektóre komunikaty możesz wykorzystać fizycznie w obiekcie (jeśli masz na to ochotę), ale oprócz tego zdecydowanie warto posługiwać się nimi online. 

Mamy nadzieję, że dzieki wszystkim wskazówkom oraz gotowym szablonom będzie Ci o wiele łatwiej zacząć mierzyć swój realny wpływ na środowisko i podjąć działania ochronne, a goście docenią Twój trud i przyjadą Cię wesprzeć w tym przedsięwzięciu.

Link do edytowalnych szablonów: https://www.canva.com/design/DAFQJcZqAQo/K4j5ovKDSJE8LBr5YSQ6Rw/edit?utm_content=DAFQJcZqAQo&utm_campaign=designshare&utm_medium=link2&utm_source=sharebutton